Cosmic Warrior

Visionair Peter Delahay adviseert Slavenburg
De noodzaak van toewijding

Liefde en toewijding. Het lijken boterzachte begrippen voor onder de kerstboom. Want in de harde zakenwereld kun je er geen droog brood voor kopen. Fout!, zegt bedrijfsadviseur Peter Delahay. Zonder diepgewortelde toewijding en liefde voor het vak heeft geen enkel bedrijf een toekomst. Over de aannemerij als een jongensdroom.

Hij komt regelmatig bij Slavenburg over de vloer, adviseert directie en medewerkers over de interne bedrijfsvisie en de omgang met de klant. Zijn rol laat zich niet eenvoudig omschrijven. Delahay (65) is in de eerste plaats organisatieadviseur. Maar volgens zijn visitekaartje is hij ook visionair, econoom, astroloog, therapeut bio-energetica, weg- en waterbouwer en bovenal een ‘cosmic warrior’.
Wie zich door Delahay laat adviseren, kiest vrijwillig voor de confrontatie met een verbale vulkaan, die er eigenzinnige opvattingen op na houdt over onalledaagse zaken, zoals de stand der planeten en de aanwezigheid van de vrije wil. Maar Delahay is ook thuis in meer grondstoffelijke kwesties: de snel veranderende wereldeconomie en de betekenis daarvan voor oude bedrijfstakken, zoals de bouw.
Het is vooral die achtergrond en zijn kennis van moderne netwerkorganisaties die Slavenburg deed besluiten een beroep op hem te doen. De Amsterdammer maakt de onderneming sindsdien wegwijs in wat hij zelf noemt de veranderlijke biotoop en leefomgeving van het bedrijf. Hij doet het in alle bescheidenheid. “We zijn wederzijds sparringpartners. De filosofie van Slavenburg is sowieso heel sterk, ze hebben mij echt niet nodig om het bedrijf de 21e eeuw in te loodsen.”
Liefde en toewijding van medewerkers, daarom draait het volgens Delahay. Het is niet minder dan een spijkerharde economische voorwaarde. En het is zijn rol om het gebruikelijke legertje cynici ervan te overtuigen dat dit geen zweverige prietpraat is, maar dat zijn ideeën diep zijn geworteld in de economische realiteit. En dat de overgave aan deze realiteit ‘totaal’ moet zijn om als bedrijf te kunnen overleven.
Die realiteit is dat de economische orde van de 20e eeuw, toen multinationals, monopolisten en kartels de dienst uitmaakten, vrij plotseling is weggevallen. Sinds midden jaren negentig zijn grenzen verdwenen en zijn handelsbarrières opgeheven. Daardoor is er nu vrije concurrentie op alle denkbare niveaus. De bouwfraudezaak, waarmee een einde werd gemaakt aan kartelvorming, is een voorbeeld van deze trend.
In deze nogal stormachtige periode, waarin bedrijven zoeken naar een nieuwe economische orde, is de verhouding tussen prijs en kwaliteit van producten en diensten als stelregel gelijk. Want andersom kan eigenlijk niet. Wie uitzonderlijk goed is, creëert zijn eigen monopolie; wie slecht presteert valt weg. Er is dus een grote middenmoot, die zich op een andere manier van de concurrentie moet zien te onderscheiden
Delahay: “Door de vrije markt gaat het er tegenwoordig niet meer om dat je als bedrijf voor een order moet vechten, maar dat die order jou door de klant wordt gegund. Vroeger gaven opdrachtgevers hun geld tandenknarsend aan een monopolist of aan de bieder met de laagste inschrijving. Nu kunnen ze kiezen en willen ze vooral gelukkig zijn met wat ze kopen. Je kunt daarom als bedrijf alleen nog maar invloed op de markt uitoefenen door liefde en toewijding in je product te stoppen.”
Bij Slavenburg hebben ze dat goed door, vindt Delahay. Hij zegt: “Klanten willen niet alleen de laagste prijs, ze willen een droom verwezenlijken en niet in handen vallen van een slechte aannemer, die van die droom een nachtmerrie maakt en zijn winst vooral uit meerwerk haalt. Nee, klanten vragen nu om zich heen of iemand misschien een aannemer kent die slimme dingen bedenkt en als inkoper meedenkt. Het bedrijf dat dat snapt, is toegewijd en verovert een positie in de markt.”
De liefde en toewijding gaan ver en moeten tot in de haarvaten van de onderneming worden gevoeld. En er moet worden samengewerkt met partners, die dezelfde passie delen. Delahay komt met het beeld van een drijvend vlot (zie figuur). In rustig vaarwater is er niets aan de hand, maar zodra de wind opsteekt zijn er maar twee opties: of je maakt van de vlotten één groot vlot. Dat lijkt stevig, maar bij orkaankracht gaat het geheel met man en muis verloren. Of je kiest voor een netwerk van kleinere vlotten, die met kettingen aan elkaar verbonden zijn en zo voldoende flexibel zijn om elke storm te kunnen doorstaan.
Slavenburg wil onderdeel zijn van zo’n netwerkorganisatie. Delahay: “Dat gebeurt met een groepsziel, een familiegevoel, waarin je samen met trots aan kwaliteit kunt werken en je voortdurend geïnspireerd wordt om te vernieuwen. Alsof je samen een jongensboek schrijft. In een bureaucratische lijnorganisatie gaat dat niet, want daarin is iedereen vooral bezig om zich te handhaven of om te promoveren en wordt vakmanschap voornamelijk afgetapt zonder zich te vernieuwen.”
Toch, de calculerende medewerker wil uiteindelijk altijd weten wat de aanpak van Delahay nu in klinkende munt betekent. De adviseur: “Kijk, de arbeidsproductiviteit is via liefde en toewijding op den duur altijd groter dan via bevelen. Doe je het niet, verzwijg je bijvoorbeeld iets voor een klant omdat je daarmee denkt Slavenburg geld uit te sparen, dan zondig je in feite tegen deze filosofie en ben je niet te handhaven. Winst is niet het uitgangspunt, maar het gevolg van liefde en toewijding. Dat zijn de enige echte bronnen van toegevoegde waarde.”

Peter Delahay